maandag 29 september 2014

'Dansk is' in het Nederlandse noorden

‘Dansk is’, Deens ijs, staat er op de gevel van een popperig huisje dat ergens in een dorpje in het noorden staat. Nee, dit keer niet het Scandinavische noorden zoals jullie van mij gewend zijn, maar het noorden van Nederland, rondom het Lauwersmeer. Mijn echtgenoot en ik waren volledig onbekend met deze regio, maar kwamen ook volledig verrast terug van een bezoek aan dit mooie gebied. Pittoreske dorpjes, een weids landschap, prachtige natuur en het Lauwersmeer en de Waddenzee binnen handbereik. Ingrediënten waar wij blij van worden. In het Groningse dorp Zoutkamp, dat in de gemeente De Marne ligt, liepen we tegen het Deense ijs aan. 


Natuurlijk was er geen ontkomen aan en moesten we van dit ijskoude tussendoortje proeven (aan te raden, echt lekker!) met uitzicht op het water en ouderwetse schepen die langs de kade aangemeerd lagen. In mijn enthousiasme over het Deense ijs en na een fikse fietstocht met ettelijke kilometers tegenwind, was het mij helemaal ontgaan dat er in dit dorp ook nog huisjes te vinden zijn die, zowel van kleur als vorm, verdacht veel weg hebben van Scandinavische soortgenoten. Nu móéten wij, als Scandinavië-liefhebbers, nog wel een keer terugkeren naar Zoutkamp om dit met eigen ogen te aanschouwen. En dan hoop ik meteen meer foto’s te kunnen maken van de omgeving. Dat was er deze keer een beetje bij ingeschoten.

Zoutkamp. (Foto: RTV Noord.)
Fietsend langs de Waddenzee.

Behalve het Deense ijs en de Scandinavisch aandoende huisjes viel het ons ook op dat het licht in deze streek anders lijkt te zijn dan bij ons thuis in Flevoland. Het licht deed ons zelfs denken aan het warme licht zoals wij dat bijvoorbeeld in Denemarken hebben gezien. En tijdens de fietstocht rond het Lauwersmeer passeerden we landschappen waarbij we een soort van déjà vu kregen en in een stukje Deens merengebied terecht leken te zijn gekomen. Dus eigenlijk is het niet vreemd dat wij ons in deze regio meteen thuis voelden. 

Lauwersmeer.
De haven van Lauwersoog met de kleurrijke vissersvloot.

Vanaf Lauwersoog kun je een oversteek maken naar Schiermonnikoog. Helaas hadden wij daar geen tijd meer voor, maar dat staat beslist een keer in de planning. Vooral omdat we nog nooit een van de Waddeneilanden bezocht hebben en we erg benieuwd zijn hoe wij een bezoek aan dit eiland ervaren. Verre voorouders van mijn moeders kant schijnen van het Duitse Waddeneiland Juist afkomstig te zijn, dus ben ik er erg nieuwsgierig naar of ik me thuis voel op een eiland. Mijn moeder, haar familie en de rest van haar voorouders hebben hun roots in de provincie Groningen liggen. Misschien dat de omgeving mij daarom zo aanspreekt.  
Een ding staat vast: als het even kan keren we nog een keer terug naar dit bijzondere stukje Nederland. Ja, het noorden blijft trekken, ook al is het het noorden van ons eigen land.

Weids landschap met veel rust en ruimte.
Al fietsend rond het Lauwersmeer passeer je een klein bos
dat bestaat uit berenklauwen.

Wil je meer aan de weet komen over het Groningse Zoutkamp, dan is er een leuke site waarop je veel interessante, o.a. historische informatie vindt over het dorp: www.zoutkamp.net










maandag 22 september 2014

Reizen in Agatha Christie stijl

De haven van Dalen. Bij de okergele gebouwen is de aanlegplaats
van de MS Henrik Ibsen en de MS Victoria.

Een vleugje Engeland in Noorwegen, dat vind je op de MS Henrik Ibsen, een voormalig stoomschip dat is ingericht als in de jaren twintig en wel in Agatha Christie stijl. Een mahonie interieur, pluchen Chesterfield sofa’s, glanzende messing details en maar liefst 38 kroonluchters zorgen ervoor dat het lijkt alsof je een stap terugzet in de tijd. Je zou bijna verwachten dat Hercule Poirot ineens voor je neus staat en erachter probeert te komen of jij tot een van de verdachten in een moordzaak behoort. 

Foto: www.dehistoriske.no.

Foto: Thor Halvorsen.

Foto: Thor Halvorsen.

De MS Henrik Ibsen, genoemd naar de bekende Noorse toneelschrijver en dichter, is gebouwd in 1907, gerenoveerd in de periode 2009/2010, en vaart nu samen met de MS Victoria over het 105 km. lange Telemarkkanaal tussen Skien en Dalen en vice versa. De MS Victoria stamt uit 1882. De beide schepen stoppen onderweg bij verschillende plaatsen langs de route. 

De MS Henrik Ibsen komt aan in Dalen.

Reizigers die in Dalen Hotel logeren, worden in stijl van het schip
opgehaald. Er staat een oldtimer op hen te wachten.

Geen probleem als je een fiets mee wilt nemen.

Tijdens een tocht over het kanaal passeer je 8 sluizen met in totaal 18 sluiskamers waarmee een verval van 72 meter overbrugd wordt. Plannen voor een kanaal bestonden al begin 1800. In 1861 kon het eerste gedeelte van het kanaal in gebruik worden genomen, vanaf Skien richting Norsjø, en in 1892 was het tweede gedeelte gereed, zodat ook het verderop gelegen Dalen bereikbaar was. 

Een van de sluizen in het Telemarkkanaal.
(Foto: Kåre S. Pedersen.)

Foto: www.mshenrikibsen.no.

De Vrangfoss sluis in 1890.
(Afbeelding: www.mshenrikibsen.no)

Maar hoe reisden de mensen in deze regio over het water voordat het kanaal er lag en deze stoomschepen hun intrede deden? Je verplaatste je met een roeiboot. Het was mogelijk een roeier in te huren die jou over een meer van A naar B transporteerde. Lange trajecten over het water werden in tweeën gedeeld, halverwege nam een andere roeier het werk over. Reisde je meerdere dagen achter elkaar, dan werd er onderweg in herbergen overnacht. Over land een afstand overbruggen van het ene meer naar het andere meer gebeurde te voet of per paard. Reizen was in die tijd een behoorlijk intensieve bezigheid, vooral in een bergachtig gebied. 

Met de oude schepen reis je door een betoverend landschap, zoals hierboven
in de richting van Bandaksli en Lårdal, twee aanlegplaatsen van de
MS Henrik Ibsen en de MS Victoria.

Lårdal (ca.1920), een van de stopplaatsen langs de vaarroute.
(Foto: www.geocoaching.com)

Foto: Kåre S. Pedersen.


Helaas heb ik zelf nog geen tocht met de MS Henrik Ibsen of de MS Victoria gemaakt. Wil je vanuit Dalen, waar mijn man en ik ons bevonden, een boottocht naar de sluizen maken, dan is dat met twee personen namelijk een vrij kostbare aangelegenheid, vooral als je ook nog weer retour moet reizen. Wel hebben we de MS Henrik Ibsen vanaf land kunnen bewonderen en even kunnen dromen over hoe het zou zijn om in de nostalgische sfeer van vroeger over het Telemarkkanaal te varen en het indrukwekkende, Noorse landschap aan ons voorbij te zien glijden. Ja, hoe zou dat zijn? Misschien dat we het ooit te weten komen.


Op de bovenstaande foto staat de MS Victoria afgebeeld. Dit schip wordt de koningin van het kanaal genoemd. (Foto: www.visittelemark.com)

Meer over een van de schilderachtige aanlegplaatsen van de MS Henrik Ibsen en de MS Victoria lees je op: 
http://ellykoster.blogspot.nl/2014/06/het-stille-dorp-bandaksli.html





























dinsdag 16 september 2014

Een jaar later

"Weet je iets wat ik jou als verjaardagscadeau zou kunnen geven?” vroeg mijn echtgenoot een tijdje geleden aan mij. Daar hoefde ik niet lang over na te denken. Dit jaar geen cadeautjes, bossen bloemen of wat voor verrassingen dan ook, maar iets van een heel andere orde. Iets wat alles zou overtreffen wat ik op mijn verjaardag ooit aan cadeaus heb gekregen. Dus antwoordde ik: “Dat het met jouw gezondheid eindelijk de goede kant op gaat en er bij de controle niets meer gevonden wordt. Dat zou voor mij een fantastisch verjaardagscadeau zijn. Voor de rest hoef ik helemaal niets.” 

Vandaag, de dag voor mijn verjaardag, moest mijn echtgenoot voor controle naar het ziekenhuis nadat er ruim een jaar geleden kanker bij hem werd geconstateerd. Tot nu toe waren de berichten die hij bij een ziekenhuisbezoek meekreeg niet om over naar huis te schrijven en moest hij een aantal behandelingen ondergaan, maar vandaag viel er een enorme last van onze schouders: er werd niets verontrustends meer gevonden. Alles is schoon, zoals dat genoemd wordt.
Een mooier verjaardagscadeau kan ik mij niet wensen. Laat ik het nog beter verwoorden: ik heb een cadeau ontvangen dat inderdaad alles overtreft in mijn cadeauhistorie en dat heb ik vandaag zomaar gekregen. En dan ben ik nog niet eens jarig…

Bij goed nieuws lijkt de weg plotseling weer open te liggen.
(Foto gemaakt in Anjum, in het noorden van Friesland. Met dank aan
mijn jongste broer voor het maken van deze foto.)

donderdag 11 september 2014

Dubbelhartig in Nordic Magazine

Misschien kennen jullie het wel, Nordic, het magazine waarin je interessante en leuke artikelen vindt over alles wat met Noord-Europa te maken heeft. Het magazine bevat o.a. de rubriek 'Leesvoer'. Daarin worden per Scandinavisch land boeken belicht die zich afspelen in of in ieder geval te maken hebben met dat land. 


Bij het onderwerp Zweden kom je bijvoorbeeld een boek tegen van Henning Mankell en bij Noorwegen stuit je op het werk van Knut Hamsun. 
Tussen al die bekende namen in 'Leesvoer' staat ineens mijn roman Dubbelhartig. Onder de categorie Noorwegen, omdat het verhaal zich daar afspeelt. Erg leuk natuurlijk om je eigen boek tussen al die andere noordelijk getinte boeken te zien staan. Het lijkt erop dat niet alleen ik, maar zelfs mijn boeken zich al aardig thuis beginnen te voelen in de Scandinavische wereld. En mensen van Nordic Magazine: dank je wel! Het is een oppepper die ik op dit moment even goed kon gebruiken.     




maandag 8 september 2014

Minicruise


Minicruises noem ik ze, de overtochten met een veerpont over de Noorse wateren. Trajecten over zee met uitzicht op een fantastische kustlijn of routes over fjorden tussen imposante bergen met witte toppen. Waar je ook vaart, vanaf het water ziet de wereld er toch net even anders uit dan vanaf de weg. Als je het geluk hebt dat de weersomstandigheden meezitten, een kalme zee en een blauwe hemel, dan is het dubbel genieten. Maar zelfs met minder goed weer heeft het iets.    

Bij een overtocht over de indrukwekkende Sognefjord kom je ogen tekort.
(Foto's boven en de twee foto's onder.)



Reis je door Noorwegen, dan kom je tot de ontdekking dat je zo nu en dan of zelfs regelmatig een oversteek met een veerpont moet maken. De weg waarover je reist houdt soms abrupt op en mogelijkheden om via een andere route te reizen zijn er meestal niet. De ponten varen op vaste tijden, maar wij sukkelen vaak gewoon op ons gemak een weg af en zien wel waar we terechtkomen en wanneer we mee kunnen varen. 

Een schilderachtige overtocht van Holm naar Vennesund,
langs weg nr. 17. (Foto boven en de twee foto's onder.)



Langs de ca. 650 km. lange weg nr. 17 van Steinkjer naar Bodø kom je een behoorlijk aantal veerponten tegen en soms zelfs kort achter elkaar. In dat geval is het wel handig als je de vaartijden bij de hand hebt, zodat je weet waar je aan toe bent. Die tijden kun je in een boekje vinden: http://travel-shop.no/?product=kystriksveien-reisehandbok-2 

Wat een landschap! Dit zie je op de route van Horn naar Andalsvåg,
langs weg nr. 17. (Foto boven en onder.)

Varend langs reusachtige bergen.

Tijdens een uur durende overtocht van Forvik naar Tjøtta passeer
je de poolcirkel. (Foto boven en de drie foto's onder.) 

Het gratis boekje met vaartijden hebben wij weten te bemachtigen op de Scandinavië Markt Schokland en het zal waarschijnlijk ook wel op vakantiebeurzen of andere op Scandinavië gerichte evenementen te vinden zijn. Zoniet, geen nood, in Noorwegen is het boekje te vinden bij toeristenbureaus en vaak ook bij campings.

Ook bij minder goede weersomstandigheden valt er nog genoeg te zien.
De overtocht van Forvik naar Tjøtta voert je namelijk door
het eilandenrijk van de Helgelandskysten.
.

Behalve gemotoriseerde voertuigen gaan er ook fietsers en voetgangers mee aan boord. 

Ik heb een aantal foto’s bij elkaar gezocht van allerlei trajecten die we met een veerpont hebben afgelegd. Het meevaren is een kwestie van betalen, aan boord gaan en voor de rest is het gewoon genieten van een 360 graden uitzicht over de Noorse wateren en het meestal meer dan prachtige landschap. Wat mij betreft een echte minicruise. 

Op de pont van Bognes naar Skarberget kom je een panorama-uitzicht
tegen waar je stil van wordt. (Foto boven en de twee foto's onder.)

Je blijft foto's maken.

Soms passeer je de veerpont die in tegenovergestelde richting vaart.

Wachten tot de pont arriveert. Geen straf, toch?




















   

maandag 1 september 2014

Hardangerhart


Hardangerharten noem ik ze, de twee hartvormige stenen die op mijn bureau liggen. Ik kijk regelmatig naar deze twee herinneringen aan onze afgelopen vakantie naar Noorwegen. Daar vond ik deze twee bijzonder gevormde stenen op een smal en oneffen pad toen ik samen met mijn echtgenoot een wandeling maakte op de Hardangervidda, de grootste hoogvlakte van Europa. 


Wandelen op de Hardangervidda was een van de dingen die al lange tijd op ons wensenlijstje stond. Een wens die dit jaar eindelijk in vervulling ging. De weersomstandigheden zaten mee, zon, blauwe hemel en formidabele vergezichten over besneeuwde bergtoppen, zilverblauwe meren en spierwitte sneeuwvelden. Beter kon het niet. Ik denk dan ook nog steeds met veel plezier aan die dag terug.

Foto boven en de twee foto's onder: het pad waar de stenen zijn gevonden.

Altijd speurend naar een bijzondere vondst.


Dwars over een van de stenen harten loopt een nogal rafelige lijn. Een door de natuur gevormd litteken. Dat spreekt mij aan. Ik vind dat nog mooier dan een steen die helemaal gaaf was geweest. De steen met het litteken staat voor mij symbool voor alles wat er in het leven gebeurt en zijn sporen in het hart of de ziel van een mens achterlaat. Beschadigd, maar niet gebroken. 


De steen heeft lange, koude winters doorstaan om zich daarna telkens weer te kunnen koesteren in de warmte van de zon, zodra de sneeuw en het ijs wegsmelten. Net zoals het leven soms kilte met zich mee kan brengen en warmte en liefde de kou uit het hart van een mens kan verdrijven. Die gedachte houd ik mij graag aan vast met alles wat er om ons heen gebeurt in de wereld. Het Hardangerhart is daardoor een kostbaar symbool voor mij geworden.

Meer lezen over en foto's bekijken van de Hardangervidda? Kijk gerust rond op
http://ellykoster.blogspot.nl/2014/06/groot-groter-grootst.html
of op http://ellykoster.blogspot.nl/2014/06/verlatenheid.html 
en http://ellykoster.blogspot.nl/2014/06/woeste-schoonheid.html.

Foto boven en onder: smeltende sneeuw op de Hardangervidda.