vrijdag 28 februari 2014

Eens in je leven

Iedereen kent het wel, de zogenaamde bucket list, een lijst met dingen die je graag eens zou willen doen. Mijn man en ik hebben nog wel een aantal dingen op zo'n lijstje staan, maar een ervan hebben we ooit al eens weg kunnen schrappen: een ontmoeting met het grootste zoogdier ter wereld, de walvis.


Het Noorse Andenes is een van de vertrekpunten van een walvissafari. Andenes ligt op het noordelijkste punt van de schilderachtige Vesterålen, een eilandengroep ten noorden van de imposante Lofoten. Van daaruit is het een uur varen naar de leefgebieden van de walvissen. De grens van het continentaal plat ligt niet ver uit de kust. Voorbij deze grens ligt de zeebodem een enorm stuk dieper, een gebied waar de walvissen zich met gemak vrij kunnen bewegen en waar veel voedsel te vinden is.

De zee bij Andenes.
Op weg naar volle zee om walvissen te spotten.

Wij besloten vanuit Andenes een walvissafari te maken, maar voordat je de zee opgaat is er een rondleiding door het bijbehorende walviscentrum. Daar leerden we dat mannelijke potvissen, de soort die wij tijdens de safari gezien hebben, 20 meter lang kunnen worden en 75 ton kunnen wegen. Potvissen kunnen 70-80 jaar oud worden. De mannetjes trekken naar noordelijke voedselrijke wateren, terwijl de vrouwtjes met de kalfjes in warmere wateren achterblijven. Dit omdat er in deze warmere regionen geen orka’s leven die de kalfjes aanvallen. Wanneer de mannelijke kalfjes 5-6 jaar oud zijn, trekken ook zij naar het noorden. De mannetjes keren alleen terug naar de vrouwtjes om te paren, daarna vertrekken ze weer richting het noorden.
Elke walvis is aan zijn staartvin te herkennen, zoals een vingerafdruk bij een mens. Op iedere safari gaat er iemand mee om foto’s van de staartvin te maken zodat er een registratie ontstaat van de walvissen die zich in een bepaald gebied bevinden.



Ondanks de regen, een temperatuur van hooguit 8 ºC en diverse zeezieke opvarenden om ons heen, was het een tocht om nooit te vergeten. We hebben een paar maal een potvis van dichtbij gezien. Iets wat normaal gesproken alleen in natuurdocumentaires voorkomt, zwemt plotseling vlak voor je. Bijna niet voor te stellen! Alleen al het uitademen van het dier via het luchtgat in zijn hoofd, waarbij er een soort fontein ontstaat, is een machtig geluid. Al met al is een ontmoeting met een walvis een indrukwekkende belevenis die veel mensen met ontzag vervult en zelfs sprakeloos maakt.

Ondanks het slechte weer nog altijd vol goede moed.

Ja, terug in Andenes waren we verregend, het water droop overal vanaf, maar dat maakte ons niet uit. Het was een once in a lifetime ervaring. Iets wat je één keer in je leven meegemaakt moet hebben als je daar de kans voor krijgt. Dat wij dat hebben mogen beleven, ervaren we als iets bijzonders. Ondanks het slechte weer hebben wij er geen minuut spijt van gehad. We zouden zo weer aan boord stappen.

http://www.whalesafari.no/  (Informatieve site over de walvissafari's.) 

Niet ver van Andenes verwijderd, steekt een grote,
eenzame rots uit de zee omhoog.
 

maandag 24 februari 2014

Sommige foto's...

Sommige foto's die je maakt, lijken je uit te nodigen om er iets mee te doen. Zoals onderstaande foto, gemaakt bij Gamvik op het schiereiland Nordkyn in Noord-Noorwegen. Een oud, leegstaand huis met een fantastisch uitzicht op de Barentszzee. Het was er schrikbarend koud en de wind gierde zo hard om ons heen dat we amper op onze benen konden blijven staan. Maar de sfeer die het huis en de verlaten omgeving uitstraalde moest vastgelegd worden.

Dat mijn echtgenoot daarbij niet bepaald zachtzinnig zijn knie heeft gestoten en daarna boven op zijn bril ging zitten die hij, vanwege de te maken foto, tijdelijk op de bestuurdersstoel van de camper had neergelegd, mocht geen naam hebben. Dat zijn echtgenote, ik dus, daardoor in een onbedaarlijke lachbui schoot, was natuurlijk niet zo netjes. Maar de foto is in ieder geval goed gelukt en dat is waar het om draait ;-) 
Ik heb het goedgemaakt door daarna meteen warme chocomelk te maken en te proberen niet naar de scheefstaande bril op de neus van mijn mopperende, over zijn pijnlijke knie wrijvende echtgenoot te kijken zonder opnieuw in de lach te schieten. Erg, hè? Sinds die tijd weet deze foto mij nog steeds aan het glimlachen te maken.



vrijdag 21 februari 2014

Gate to the Arctic

"Wij willen voor het eerst naar Noorwegen reizen. Welk gebied raden jullie ons aan?” is een vraag die aan mijn man en mij wel eens gesteld wordt. De eerste keer dat die vraag op ons werd afgevuurd moesten wij goed over een antwoord nadenken. Ieder mens is anders en het hangt van verschillende factoren af wat voor reisdoel je uiteindelijk kiest. Wat zoek je in Noorwegen? Wat wil je er gaan doen? Reis je rond of wil je op een plek blijven? Enzovoort... Het zuiden van Noorwegen (tot aan Trondheim noemen wij voor het gemak het zuiden, al klopt dat waarschijnlijk niet...) biedt alles wat een beginnende Noorwegen reiziger zoekt: besneeuwde bergen, spectaculaire fjorden, leuke steden, mooie kustlijnen, ruige hoogvlaktes en prachtige dalen, rendieren, rust, avontuur… Voor elk wat wils. Ten noorden van Trondheim en nog noordelijker, boven de poolcirkel, vind je natuurlijk ook een grote hoeveelheid bijzondere bestemmingen waarbij je ogen tekort komt. Maar voor veel reizigers is de Noordkaap het ultieme reisdoel. 

Voor degenen die van plan zijn naar de Noordkaap te reizen, valt daarover in reisboeken natuurlijk genoeg te lezen. Maar er zijn een paar boeken die de Noordkaap en het Noordkaapeiland Magerøya op een andere manier belichten. Jammer genoeg zijn de boeken, voor zover ik weet, niet in Nederland verkrijgbaar, maar alleen op en rondom Magerøya. Misschien kom je ze inmiddels ook ergens anders in Noorwegen tegen, dat zou zomaar kunnen. Bovendien zijn de beide boeken o.a. in het Engels, Duits en uiteraard in het Noors geschreven. Is dat geen bezwaar, dan kan ik de boeken echt aanraden.   


Nordkapp, Gate to the Arctic is een mooi en interessant boek dat de geschiedenis en het leven op het Noordkaapeiland laat zien vanaf ongeveer halverwege de 19e eeuw tot aan het heden. Niet met al te veel tekst, maar vooral met veel mooie, ook oude foto’s die een goed beeld geven van hoe het er daar vroeger uitzag.  

Een erg leuk en informatief boekje is Here at the world's end - an informative tour around the North Cape. Het bevat veel wetenswaardigheden over Magerøya, de eilandbewoners en de historie van het eiland.
http://ellykoster.blogspot.com/2013/04/aan-het-einde-van-de-wereld.html is een blogpost die ik eerder al over dit onderwerp geschreven heb. Je vindt er ook een link naar een filmpje over Magerøya en de Noordkaap dat de moeite van het bekijken waard is. 
 

Ben je vakantieplannen aan het smeden om naar het noorden te reizen of wil je gewoon iets meer weten over en foto's bekijken van Magerøya en de Noordkaap, kijk dan eens op http://ellykoster.blogspot.com/2013/06/missie-midzomerliefde-7.html En mocht je besluiten de Noordkaap te bezoeken, vergeet niet te genieten van alles wat je onderweg tegenkomt. Er valt ook daar zo veel te zien!
 
De Noordkaap.


woensdag 19 februari 2014

Hoge bomen

  
Een imposante boom op het Aekingerzand,
onderdeel van het Drents-Friese Wold.
Grote, oude bomen. Wat ik ermee heb weet ik niet precies, maar ik kan er nooit aan voorbijkomen zonder ze even aan te raken. Nee, ik ben geen bomenfluisteraar, het zit net even anders. Wanneer ik zo’n boom zie, vraag ik me af hoelang die boom er al staat en wat er zich omheen heeft afgespeeld. Wie heeft de boom gezien en wie heeft de boom aangeraakt? Of: waar is de boom getuige van geweest? Het is het gevoel dat de boom als onderdeel van de natuur een stuk geschiedenis heeft meegemaakt. Vooral omdat bomen dood kunnen gaan of omgezaagd kunnen worden en het daarom bijzonder is als je een oud exemplaar tegenkomt. 

Diever, Drenthe.
Dalen, Telemark, Noorwegen.

In Scandinavië zijn er genoeg bomen te vinden zolang je je natuurlijk niet boven de boomgrens begeeft. In tegenstelling tot de Alpen waar de boomgrens ongeveer rond de 2000 meter schommelt, ligt de boomgrens in Noorwegen op circa 1000 meter hoogte. In de meest noordelijk gelegen regio’s van Noorwegen daalt de boomgrens zelfs tot zeeniveau en is de omgeving kaal en boomloos, zoals op het Noordkaapeiland Magerøya. Maar ook ten westen en oosten van de Noordkaap vind je boomloze landschappen.

Mehamn, Noord-Noorwegen. Kaal en boomloos.
         
Het kale landschap langs de Porsangerfjord waar de weg
naar de Noordkaap zich doorheen slingert.
Noord-Noorwegen.
Op weg naar Havøysund door een indrukwekkend
landschap zonder bomen. Noord-Noorwegen.

Er wordt mij wel eens gevraagd of het landschap van Denemarken hetzelfde is als van Noorwegen. Daar kan ik heel kort over zijn: nee. Het is niet te vergelijken met elkaar. Denemarken is een lieflijk, glooiend land, waar je heerlijk tussen het groen rond kunt dwalen en waar de eindeloze, vooral lege, stranden je blij maken. Het woord lieflijk vind ik persoonlijk niet helemaal bij Noorwegen passen. Het land is ruig, imposant, ontzettend divers, soms onverbiddelijk en, ja, je komt er boomloze landschappen tegen waar ook nog mensen blijken te wonen.
 
Plotseling loop je er tijdens een wandeling bijna tegenaan: een echte sprookjesboom.
Skanderborg, Denemarken.
Voor de zekerheid toch maar even luisteren? ;-)
Skanderborg, Denemarken.

De foto’s van grote, oude bomen die ik aan deze blogpost toevoeg zijn niet alleen in Scandinavië gemaakt, maar ook in Noord-Nederland. Drenthe, om precies te zijn. Daar kom ik ook graag. Ik ben er geboren en al kan ik me weinig herinneren van de eerste levensjaren die ik er heb doorgebracht, ergens weet die provincie mij te boeien.
Wat die oude bomen betreft, zoals ik hierboven al noemde, ben ik geen bomenfluisteraar. Ik hoef niet met ze te kunnen communiceren, maar andersom lijkt het mij wel interessant, want ik vermoed dat die bomen mij dan veel te vertellen zouden hebben. Ik wil graag naar ze luisteren…
   
In het rotsachtige landschap van het Noordkaapeiland
Magerøya is er geen boom te vinden.
Noord-Noorwegen.
















 













maandag 17 februari 2014

Tussen Noorderlicht en Nooit meer slapen

Tot mijn grote verrassing kwam ik mijn boek Midzomerliefde tegen op de blog van Sandra van Bijsterveld: 
Zij is tekstschrijver en (reis)blogger en vertrekt binnenkort naar Noors Lapland. Om zichzelf voor te bereiden op haar reis naar Noord-Noorwegen heeft zij niet alleen reisboeken gelezen, maar ook andere boeken die met het onderwerp Noorwegen en Lapland te maken hebben, o.a. Nooit meer slapen van Willem Frederik Hermans en Noorderlicht van Suzanne Vermeer. Bij elk boek dat zij gelezen heeft staat een korte beschrijving.

Natuurlijk vind ik het geweldig dat mijn boek in Sandra's lijst van gelezen boeken voorkomt en dat iemand die van plan is naar Noord-Noorwegen te reizen de moeite neemt om mijn boek te lezen en er plezier aan heeft beleefd. Dus, Sandra, bedankt voor je erg leuke commentaar op Midzomerliefde! Dat zijn de berichten waarvoor je het als schrijfster doet. 
Geniet van je reis naar winters Lapland, al weet ik zeker dat dat zal lukken. Ik kijk uit naar je reisverslagen!    

Uitzicht vanaf de Noordkaap op Knivskjelodden,
het noordelijkste punt van Noorwegen.

Het mooiste cadeau


Een aantal mensen weten het al dat mijn man en ik een bijzonder cadeau voor Valentijnsdag hebben gekregen. Voor wie het nog niet weet: een paar weken geleden vond er bij mijn man een eerste controle plaats nadat er vijf maanden geleden een tumor bij hem is verwijderd. Helaas zijn er op dezelfde plek weer nieuwe exemplaren gevonden, maar gelukkig kunnen ook deze verwijderd worden en is alles met nabehandeling hopelijk onder controle te houden.

Wel is er daarna bij hem een biopsie uitgevoerd omdat er op een andere plek in het lichaam ook iets gevonden is wat er niet hoort te zitten. Als dat kwaadaardig zou blijken te zijn, zouden de vooruitzichten veel minder gunstig uitpakken.

De dag voor Valentijnsdag begaven we ons met het bekende lood in de schoenen naar het ziekenhuis waar we de uitslag van de biopsie te horen zouden krijgen. De opluchting was enorm toen bleek dat er niets kwaadaardigs was gevonden. Beter nieuws en een mooier cadeau konden wij niet krijgen! Hoe blij kun je zijn met zo’n bericht terwijl er toch nog het een en ander in je lichaam zit wat er niet hoort te zitten. Maar omdat dit voorlopig goed nieuws is, hebben we op 14 februari een fles wijn opengetrokken om dit te vieren en geproost op het leven en de liefde!


dinsdag 11 februari 2014

Hartenoogst


Het is even zoeken, maar als je goed rondkijkt vind je ze: hartvormige stenen. In het kader van Valentijnsdag een toepasselijk onderwerp. Vorig jaar zag ik tijdens een bezoek aan de Once Upon a Dream gallery in Honningsvåg, Noord-Noorwegen, dat de eigenares van de gallery stenen in de vorm van een hart verzamelde. Vanaf die tijd besloot ik nog eens wat beter rond te kijken in de natuur. 


Ik verzamel altijd allerlei stenen, maar nu werd voortaan elke steen die maar iets op een hart leek aan een grondige inspectie onderworpen om uiteindelijk te beslissen of de steen over voldoende hartgehalte beschikte om aan mijn verzameling toe te voegen. De hartenoogst van een reis naar Noorwegen is op de bijbehorende foto's te zien. Wie nog geen kennis heeft gemaakt met mijn verzamelwoede, neem hier een kijkje op mijn blogpost Steengoed


Dus dit keer geen hart van chocolade of pluche, zoals de gewoonte is bij Valentijnsdag, maar harten van steen die een lange reis hebben gemaakt om daar te komen waar ze nu zijn. Net zoals het hart van een mens soms ook een lange reis kan maken voordat het een thuis vindt, voordat het rust en liefde vindt. Kijk, en dan zijn we via een omweg toch aangekomen waar het rond Valentijnsdag en in het leven om draait: de liefde.

Stenen te kust en te keur in de omgeving
van Storvika, Noorwegen.


dinsdag 4 februari 2014

Een onverwachte ontdekking

Soms heb je van die dagen die worden opgefleurd door een grappige, kleine gebeurtenis die je aan het glimlachen maakt. Gisteren was zo’n dag. Ik zat met man en dochter ergens een cappuccino te drinken en deed een leuke ontdekking. Omdat het niveau van de schuimlaag in mijn koffiekopje inmiddels was gedaald, zag ik plotseling aan de binnenkant van het kopje iets staan wat veel weg had van letters. Een tikkeltje nieuwsgierig veegde ik een restantje schuim weg en daar verscheen het woord Scandinaviërs. Ja, toen was mijn nieuwsgierigheid natuurlijk helemaal gewekt. De rest van het schuim werd ook weggeveegd tot er een complete zin tevoorschijn kwam: Scandinaviërs drinken de meeste koffie ter wereld. 
“Kijk nou eens,” zei ik tegen mijn man en dochter en liet hen zien wat er binnen in het kopje stond, wat resulteerde in het wegvegen van de schuim in hun eigen koffiekopje. Maar bij hen stond er een andere, niet op Scandinavië afgestemde koffiewetenswaardigheid in de binnenkant van hun kopje te lezen.


Er zullen vast wel meer eetgelegenheden bestaan die dit soort kopjes gebruiken, maar ik had het nog nooit eerder gezien. Ik was er zo gecharmeerd van dat ik eigenlijk wel zo’n kopje wilde hebben. We besloten te vragen of we er een konden kopen. Na tekst en uitleg over wat Scandinavië voor ons betekent en dat ik over Scandinavië schrijf en daarbij een visitekaartje tevoorschijn had gehaald, mocht ik zowaar een afgewassen exemplaar van het kopje mee naar huis nemen. Het kopje prijkt nu op een kastje bij ons in de keuken.


Ja, ik ben een Scandinaviëfreak, dat geef ik toe. Alles wat ermee te maken heeft trekt mijn aandacht en dingen zoals in eigen land tegen een toepasselijk koffiekopje aan lopen, vind ik net zo geweldig als een souvenir uit een van de Scandinavische landen zelf. 
Maar drinken Scandinaviërs inderdaad de meeste koffie ter wereld? Onderzoeken tonen aan dat het waar is. Onze ervaring is dat we daar zelfs op niet echt voor de hand liggende plaatsen nog wel eens koffiekannen tegenkomen waaruit je tegen een geringe vergoeding koffie mag schenken. Het doet gastvrij aan, vinden wij. Als je geluk hebt staat er nog een bord heerlijk geurende, zojuist gebakken wafels naast waar je natuurlijk geen weerstand aan kunt bieden en ook een paar cent voor betaalt. Voor je het weet loop je rond met een kop koffie in je ene hand en een wafel in je andere hand. Koffie en wafels, het hoort erbij, in ieder geval bij Noorwegen.
 
Links een tent met koffie en wafels bij het eeuwenoude Tveitetunet
in het Setesdal.
 

zaterdag 1 februari 2014

Wat als...

Het is vijf uur in de ochtend en ik lig in het donker klaarwakker voor mij uit te staren. Normaal gesproken ben ik een van die bevoorrechte mensen die vrij snel weer in slaap vallen, maar dit keer niet. Dit keer vliegt het me voor het eerst sinds maanden echt naar de keel, voel ik het beklemmende ervan. Vooral als ik mezelf de vraag stel: wat als... Ja, ‘s nachts piekeren is de mens helaas erg goed in.
Ik knip een lampje aan en kijk naar mijn echtgenoot die naast mij ligt. Hij ligt rustig te slapen. Nee, ik ga hem niet wakker maken om mijn zorgen met hem te delen. Hij heeft zijn rust hard nodig. Bovendien hebben wij al de nodige gesprekken gevoerd, ook over als het misschien allemaal niet zo gaat als wij hopen. Daarin zijn wij geen struisvogel. Er bestaan leukere gesprekken, maar zelfs bij de minder leuke variant schieten we nog wel eens in de lach. Ik noemde het al in mijn blog http://ellykoster.blogspot.com/2013/09/plotseling-is-alles-anders.html: het woord ‘humor’ en ‘tumor’ scheelt maar één letter.

Afgelopen week vond er bij mijn man een eerste controle plaats nadat er vijf maanden geleden een tumor bij hem is verwijderd. Nu zijn er op dezelfde plek weer nieuwe exemplaren gevonden. Gelukkig is hier iets aan te doen, niet prettig, maar het is, als alles meezit, onder controle te houden. Dat er op een andere plek in het lichaam waarschijnlijk ook iets zit wat er niet hoort te zitten is een veel verontrustender bericht. Daar wordt aankomende week naar gekeken. Als dat uitgezaaid blijkt te zijn ziet het er allemaal minder rooskleurig uit. Iets om wakker van te liggen. Wat als…
Van tevoren niet ongerust maken, alles loopt vaak anders dan je denkt, praten wij onszelf moed in. Zo zitten wij gelukkig wel in elkaar, maar alles komt nu bedreigender op ons over dan de vorige keer. Alsof nu pas echt het kwartje is gevallen. En we hadden natuurlijk stiekem gehoopt dat bij deze controle alles goed zou blijken te zijn.


“Kom zeg, alles moet goed gaan,” zei een goede vriendin van ons een paar dagen geleden door de telefoon. “Want wij willen jullie in Noorwegen opzoeken als jullie daar weer een keer zijn. Dat laten wij niet aan onze neus voorbijgaan, hoor!” probeerde ze ons op te beuren. 
“Als het even kan, gaan we op reis,” liet ook mijn man mij weten. Hij probeert de moed erin te houden. Hij fleurt namelijk altijd helemaal op daar in het Hoge Noorden, maar onze plannen voor een nieuwe reis naar Noorwegen worden voorlopig in de ijskast gezet. De gezondheid van mijn echtgenoot is nu uiteraard het allerbelangrijkste.  

Bij het ontbijt merkt hij op dat ik vannacht een tijdje het lampje aan had gelaten. Ik vertel hem dat ik niet kon slapen en ook waarom niet. “Had mij dan wakker gemaakt,” zegt hij. “Dan hadden we erover kunnen praten. Ik sliep toch al slecht.”
“O, ik dacht dat jij juist heerlijk lag te slapen en daarom wilde ik je niet wakker maken,” leg ik uit en neem een slok van mijn thee.
“Je weet toch dat je me voor dat soort dingen altijd wakker kunt maken. Je moet niet gaan liggen tobben terwijl we erover kunnen praten,” zegt hij en kijkt mij glimlachend aan.
Ik glimlach terug en denk: ondanks al zijn zorgen staat hij altijd voor een ander klaar. Ja, ik weet het zeker: die man van mij is een kanjer en, inderdaad, als het ook maar heel even kan, gaan we samen weer op reis naar het noorden!